Логопед, дефектолог Мақала бойынша оқу-әдістемелік материалдар

Әдістемелік ұсыным мектепке дейінгі ұйымдардағы логопедиялық қызметті жетілдіруге бағытталған практикалық-әдістемелік жұмыс болып табылады. Оның мазмұны сөйлеу тілі жалпы дамымаған (СТЖД) мектепке дейінгі жастағы балалармен түзету-дамыту жұмысын қазақ халық ертегілерінің желісі арқылы ұйымдастыруға негізделген. Бұл жұмыс қазіргі білім беру жүйесінің талаптарына сәйкес келетін, инклюзивті білім беру жағдайында ерекше білім беру қажеттілігі бар балаларды оқыту мен тәрбиелеуді жетілдіруге бағытталған инновациялық тәсілді ұсынады.

Мақалада ұсақ қол моторикасының дағдылары мен балалардың шығармашылық пластик арқылы өзін білдіруге көмектесуге және балалардың өзін- өзі бағалауына ықпалы мен әлеуметтік тәжірибені заттарды басқаруға, сурет салуға, кітаппен жұмыс істеуге және т. б. мүмкіндіктер туралы жан-жақты қарастырылған

Мақалада ұсақ қол моторикасының дағдылары мен балалардың шығармашылық пластик арқылы өзін білдіруге көмектесуге және балалардың өзін- өзі бағалауына ықпалы мен әлеуметтік тәжірибені заттарды басқаруға, сурет салуға, кітаппен жұмыс істеуге және т. б. мүмкіндіктер туралы жан-жақты қарастырылған.

Мақалада біз психикалық дамуы тежелген балалардың ерекшеліктеріне, әсіресе олардың сөйлеу ерекшеліктеріне тоқталдық.

Гаджеттер мен TikTok баланың сөйлеу дамуына әсері туралы

қалыптасуы мүмкін. Мектеп білім берудің қазіргі заманғы жүйесіндегі өзгерістер оқыту және тәрбиелеу принциптерін, мазмұнын, нысандарын, әдістерін қайта ойлау. Әсіресе, бұл өзгерістер мүмкіндігі шектеулі балалармен жұмыс істейтін педагогтарға қатысты. Қазіргі заманғы мектепке дейінгі білім беруді дамытудың басым бағыттарының бірі КҚБ бар балаларды ерте әлеуметтендіруді және қоғамға кіріктіруді қамтамасыз ету болып табылады.

Дефектология бірқатар дербес салаларды біріктіреді. Мысалы сурдопедагогика – есту кемістігі бар балаларды оқыту мен тәрбиелеуді зерттейді. Тифлопедагогика – көру кемістігі бар балаларды тәрбиелеу мен оқытуды зерттейді. Олигофренопедагогика ақыл – есі кем балаларды оқыту мен тәрбиелеуді зерттесе, логопедия сөйлеу кемістігі бар балаларды оқыту мен тәрбиелеу саласын қарастырады. Дефектология сондай – ақ дамуында бар балалардың психологиялық ерекшеліктерін зерттейтін арнайы психологияны да қарастырады.

Баланы қалай сөйлетеміз, сөйлету жолдары мен ата - анаға кеңес айту мақсатында жазылды.

Бұл мақалада аутизм спектрі бұзылысы бар балалардың даму ерекшеліктері, олардың психологиялық, әлеуметтік және танымдық қырлары, сондай-ақ олармен жұмыс жүргізудің тиімді жолдары қарастырылады. Мақалада аутизм спектрі бар балалардың әлеуетін ашу, қабілеттерін дамыту және әлеуметтік бейімдеу жолдары кеңінен сипатталады.

Түзете-дамыту сабақтарында қуыршақтерапия элементтерін қолданудың негізгі мақсаттары – баланың эмоционалдық жағдайын тұрақтандыру, қарым-қатынас дағдыларын дамыту, қорқыныш пен мазасыздықты төмендету, сондай-ақ шығармашылық қабілеттерін жетілдіру. Қуыршақ арқылы бала өзіне таныс емес немесе қиын жағдайларды қауіпсіз ортада «қайтадан өмір сүріп», оларды жеңудің жолдарын үйренеді.

Қазіргі арнайы білім беру жүйесінде ерекше білім беру қажеттіліктері бар балаларды қолдау мен дамытуда инновациялық, тұлғаға бағытталған әдістерді қолдану өзекті мәселе болып табылады. Осындай тиімді әдістердің бірі – арттерапия.

Қуыршақтерапия әдісі Ерекше білім беру қажеттіліктері бар балаларды оқыту мен тәрбиелеуде дәстүрден тыс, жаңашыл педагогикалық әдіс болып табылады. Өзектілігі -ерекше білім беру қажеттілігі бар балалар саны күннен күнге артуына байланысты , оқытудың дәстүрден тыс , жаңа тәсілдерін пайдалану мүмкіндіктерін ашу. Қуыршақтерапияның маңызды элементі -қуыршақтардың бала үшін қауіпсіз болуы, табиғи және сан алуан материалдан жасалуы , сонымен қатар қолжетімділігі әдісті сәтті қолдануға жағдай жасайды.

Мотивация является одним из ключевых факторов обучения и формирования поведения. В прикладном анализе поведения мотивация рассматривается не как внутреннее состояние человека, а как совокупность условий среды, которые изменяют ценность подкрепления и вероятность проявления определённого поведения. В поведенческой науке для описания этого явления используется понятие мотивационных операций. Мотивационные операции временно изменяют значимость подкрепления и тем самым влияют на вероятность поведения, направленного на его получение.

Сөйлеу тілі – адамның қоршаған ортамен қарым-қатынас жасауының, ойлау үдерісінің, танымдық әрекетінің негізгі құралы. Сөйлеу арқылы бала өз ойын жеткізеді, әлеуметтік ортаға бейімделеді, білімді меңгереді және тұлғалық дамуын жүзеге асырады. Сондықтан сөйлеу тілінің қалыпты дамуы – баланың жалпы психикалық дамуының маңызды көрсеткіші болып табылады. Ал сөйлеу тіліндегі бұзылыстар баланың тұлғалық, зияткерлік және әлеуметтік дамуына елеулі ықпал етеді.

Сөйлеу тілінде бұзылыстары бар балалардың психологиялық дамуы өзіндік ерекшеліктермен сипатталады. Сөйлеу – тек қарым-қатынас құралы ғана емес, сонымен қатар ойлаудың, есте сақтаудың, зейіннің, қиялдың дамуына ықпал ететін жетекші психикалық функция. Сондықтан сөйлеу тіліндегі кемшіліктер баланың танымдық әрекетіне, эмоциялық жағдайына және тұлғалық қалыптасуына тікелей әсер етеді.

Мақалада сөйлеу тілінің жалпы дамымауы (СТЖД) 2 деңгейдегі 4–5 жасар балалардың тілдік даму ерекшеліктері және олармен жүргізілетін түзете-дамыту жұмысының мазмұны қарастырылады. «Қонжық» қосымшасын қолданудың ғылыми-әдістемелік негіздері талданып, оны логопедиялық сабақ құрылымына кіріктіру жолдары ұсынылады. Цифрлық технологияларды жүйелі пайдалану сөйлеу дағдыларын қалыптастырудың тиімділігін арттыратыны негізделеді.

«БАЛДӘУРЕН» шығармашылық байқауы ерекше білім беруді қажет ететін балалар үшін өз қабілеттерін сахнада көрсетуге үлкен мүмкіндік болды. Мұндай шаралар балалардың сахна мәдениетін қалыптастырып, шығармашылық дағдыларын дамытуға жол ашады. Алдағы уақытта осындай байқаулар қаламызда жиі ұйымдастырылып, ерекше балалардың өнерін шыңдап, қоғамға бейімделуіне оң ықпал етеді деген сенімдеміз.

Оқушылар үшін оқу процесін қалай қызықты етуге болады

Мақалада инклюзивті білім беруді дамытудың өзекті мәселелері қарастырылады. Инклюзивті білім берудің мақсаты мен міндеттері, оны жүзеге асырудың негізгі бағыттары, педагогтердің кәсіби құзыреттілігінің маңызы талданады. Сонымен қатар, ерекше білім беру қажеттіліктері бар балаларды жалпы білім беру ортасына кіріктірудің тиімді жолдары ұсынылады.

«Психикалық дамуы тежелген балалардың танымдық белсенділігін коррекциялық ойындар арқылы дамыту»